Tanden poetsen bij kinderen: zo doet u het per leeftijd

Poets de tanden van uw kind twee keer per dag twee minuten, vanaf het eerste tandje. Gebruik tot en met 4 jaar maximaal 0,5 tot 1 centimeter peutertandpasta, en vanaf 5 jaar maximaal 1 tot 2 centimeter kinder-, junior- of gewone tandpasta. Poets ’s avonds na tot het einde van de basisschool, zoals het Ivoren Kruis sinds november 2024 adviseert.

Welke tandpasta en hoeveel, per leeftijd?

De soort en de hoeveelheid tandpasta hangen af van de leeftijd van uw kind. Het Ivoren Kruis geeft dit advies:

Ppm geeft aan hoeveel fluoride in de tandpasta zit. U vindt dat getal op de tube. Het Ivoren Kruis gebruikt centimeters en geen erwt of rijstkorrel, omdat iedereen weet wat een centimeter is. Een erwt of rijstkorrel kan sterk verschillen in grootte.

De grens bij 5 jaar heeft een reden. Jonge kinderen slikken vaak een deel van de tandpasta door. Te veel fluoride kan vlekjes geven op de blijvende tanden die nog in de kaak groeien. Dat heet fluorose. Vanaf 5 jaar is dat risico voor de zichtbare tanden voorbij. Peutertandpasta bevat dan te weinig fluoride om het blijvende gebit te beschermen.

Wat is er veranderd in het poetsadvies?

Het Ivoren Kruis heeft het advies in november 2024 vernieuwd en in september 2025 bijgewerkt. Twee dingen zijn anders dan in het oudere advies:

• U poetst vanaf het eerste tandje twee keer per dag. Eerder was het advies één keer per dag tot 2 jaar.
• Ouders poetsen ’s avonds na tijdens de hele basisschooltijd, dus tot ongeveer 12 jaar. Eerder was dat tot ongeveer 10 jaar.

Ook de KNMT adviseert op Allesoverhetgebit.nl om na te poetsen tot 12 jaar.

Hoe poetst u de tanden van een baby of peuter?

Bij baby’s en peuters poetst u zelf, vanaf het moment dat het eerste tandje doorbreekt. Zo gaat u te werk:

• Gebruik een kleine tandenborstel met zachte haren.
• Leg uw kind op de commode of zet het voor een spiegel. Al spelend poetsen mag.
• Bij jonge kinderen is de techniek minder belangrijk. Dat er fluoride in de mond komt, telt het meest.
• Let erop dat uw kind de tandpasta uitspuugt zodra het dat kan.
• Geef na het laatste poetsen alleen nog water. Geef geen fles met melk of sap mee naar bed.

Wil uw kind niet? Dat komt vaak voor. Het Ivoren Kruis geeft onder meer deze tips:

• poets een week met alleen water en daarna met tandpasta;
• laat uw kind eerst zelf poetsen, doe het voor en poets daarna na;
• zing een liedje of tel hardop mee;
• probeer een andere tandpasta of een andere poetshouding;
• lukt het echt niet, houd dan het vaste ritueel aan en poets heel kort. Bouw het daarna langzaam op.

Hoe poetst u na bij een schoolkind?

Napoetsen doet u ’s avonds, na het zelf poetsen van uw kind. Vanaf ongeveer 2 jaar mag uw kind zelf oefenen. Toch is goed poetsen een precies werkje, dus u poetst na tot het einde van de basisschool.

1. Ga schuin achter uw kind staan en laat het hoofd tegen uw lichaam rusten. Ondersteun de kin met uw hand.
2. Poets in een vaste volgorde: binnenkant, buitenkant, bovenop. Het Ivoren Kruis noemt dit de drie B’s.
3. Zet de borstel schuin op de rand van het tandvlees en maak korte heen-en-weerbewegingen. Gebruikt u een elektrische tandenborstel, houd de borstel dan op elke tand even stil.
4. Poets kiezen die net doorkomen dwars op de tandenrij. Zo komt de borstel er goed bij.
5. Laat uw kind stilstaan tijdens het poetsen. Rondlopen leidt af en kan bij een val verwondingen geven.

Waarom moet u extra letten op nieuwe kiezen?

Nieuwe kiezen zijn extra kwetsbaar voor gaatjes. Het glazuur van een net doorgebroken kies is nog poreus. Rond 6 jaar breekt achter de laatste melkkies de eerste blijvende kies door. Veel ouders merken dat niet, omdat die kies wat lager en verscholen staat.

Poets de puntjes van nieuwe kiezen daarom meteen mee, zodra ze zichtbaar zijn. Rond 12 jaar breken opnieuw blijvende kiezen door. Ook die verdienen extra aandacht.

Hoe vaak mag uw kind eten en drinken?

Poetsen werkt het best samen met een vast eetritme. Het Ivoren Kruis adviseert:

• tot en met 4 jaar: maximaal 5 eet- en drinkmomenten per dag, dus 3 maaltijden en 2 tussendoortjes;
• vanaf 5 jaar: maximaal 7 momenten per dag, dus 3 maaltijden en 4 tussendoortjes.

Water telt niet mee. Na het laatste poetsen krijgt uw kind alleen nog water. Lees meer in tandvriendelijk eten en drinken.

Wanneer vraagt u de tandarts om hulp?

Vraag om hulp als poetsen niet lukt of als u iets ziet wat u niet vertrouwt. Bij elke controle krijgt u tips voor het poetsen thuis. Maak eerder een afspraak als u witte of bruine plekjes ziet, zwarte putjes in de kiezen, of als uw kind klaagt bij eten of drinken.

Gaat uw kind nog niet naar de tandarts? Lees dan vanaf welke leeftijd gaat uw kind naar de tandarts? Op de pagina met uw kind naar de tandarts leest u hoe wij werken.